wiadomości

stat

Historyk proponuje nowy herb województwa pomorskiego

artykuł historyczny
Proponowany przez dr Jerzego Michtę nowy herb województwa pomorskiego.
Proponowany przez dr Jerzego Michtę nowy herb województwa pomorskiego. mat. pras.

Czarny gryf w nieco zmienionym kształcie na tarczy podzielonej w pas na dwa pola, gdzie na górnym z nich widnieje Orzeł Biały. Taki projekt nowej wersji herbu województwa pomorskiego proponuje dr Jerzy Michta, uznany specjalista z dziedziny heraldyki. Urzędnicy pomysł traktują jako ciekawostkę.



Co sądzisz o pomyśle ujednolicenia herbów województw?

popieram, warto go zrealizować w proponowanym kształcie

17%

mam mieszane odczucia, część zmian akceptuję, części nie

9%

nie przekonuje mnie, z różnych względów jestem przeciw

74%
Z okazji obchodzonego w tym roku 100-lecia odzyskania przez Polskę niepodległości pojawił się pomysł modyfikacji naszego godła - a właściwie herbu - państwowego, czyli wizerunku orła białego w koronie w czerwonym polu.

Autorzy pomysłu nowelizacji Ustawy o godle, barwach i hymnie Rzeczypospolitej Polskiej oraz o pieczęciach państwowych proponują m.in. zmianę odcieni zastosowanych kolorów, usunięcie cieniowania orła, inne wypełnienie kolorem oraz wydłużenie jego nóg i szponów oraz - co wywołuje największe kontrowersje - zmianę korony orła z otwartej na zamkniętą, zwieńczoną krzyżem.

Za propozycją stoją przede wszystkim względy historyczne, a nie estetyczne czy ideologiczne. Innymi słowy, zmiany herbu Polski mają dostosować go do ściśle określonych zasad heraldyki - czyli nauki o herbach - i są popierane przez wielu specjalistów zajmujących się tą dziedziną.

Ujednolicenie herbów wszystkich województw



Podczas III Konwentu Marszałków Województw RP, który odbył się 27 czerwca w miejscowości Sulisław w województwie opolskim, padła podobna propozycja. Dr Jerzy Michta - historyk i ekspert w dziedzinie heraldyki z Uniwersytetu Jana Kochanowskiego w Kielcach wygłosił zgromadzonym wykład, podczas którego zaproponował ujednolicenie herbów wszystkich 16 województw w naszym kraju.

Zaproponowane przez wybitnego heraldyka zmiany można podzielić na dwie kwestie. Po pierwsze, chodzi o dodanie górnego pola do tarcz herbów województw, na którym pojawi się fragment Orła Białego. Ten zabieg ma na celu podkreślenie jedności terytorialnej poszczególnych prowincji z Rzecząpospolitą Polską. Podkreślił, że korzenie tego pomysłu tkwią jeszcze w okresie międzywojennym.

Pełna treść postulatu dr Jerzego Michty

- Władcy Polski przywiązywali bardzo dużą wagę do usystematyzowania heraldyki dotyczącej ziem i województw, ponieważ właściwie opracowane herby ziemskie wskazywały na ich przynależność do Korony Królestwa Polskiego. [W związku z tym - przyp. red.] marszałek Józef Piłsudski i prezydent Ignacy Mościcki (...) stwierdzili, że w herbie każdego województwa ma znaleźć się godło państwa polskiego, Orzeł Biały. Do wybuchu wojny w 1939 roku nie udało się tego zrealizować. Obecnie [w 100-lecie niepodległości - przyp. red.] istnieje szczególny moment, żeby zrealizować ten heraldyczny "testament" marszałka Piłsudskiego i prezydenta Mościckiego - postuluje dr Michta.
Wzory nowych herbów dla wszystkich województw

Po drugie, zgodnie z pomysłem naukowca należy przeprojektować herby wszystkich województw zgodnie z zasadami heraldyki. W większości przypadków oznacza to modyfikację ich kształtów i barw, a w niektórych zastąpienie ich zupełnie innymi - ale uwarunkowanymi historycznie - wizerunkami. Dla przykładu, dr Michta postuluje zmianę herbu województwa mazowieckiego z białego orła w czerwonym polu na zielonego smoka na żółtym polu, który jest najstarszym historycznym herbem tejże prowincji, a pierwotnie symbolizował księstwo czersko-warszawskie.

Jakie zmiany na Pomorzu?



- Herby współczesnych województw zostały opracowane przeze mnie zgodnie z zasadami żywej, średniowiecznej heraldyki, tworząc spójny i uporządkowany ikonograficznie system. Samorządy w Polsce zasługują na profesjonalne herby. Heraldyka to nauka, a nie sztuka, którą widzimy obecnie w heraldyce samorządowej Polski. Obecnie obowiązuje całkowita dowolność - argumentuje historyk.
A jakie zostały zaproponowane dla herbu województwa pomorskiego, czyli czarnego gryfa - ze wzniesionymi skrzydłami, z wysuniętym językiem koloru czerwonego - umieszczonego w złotym polu?

Najprościej mówiąc - nieznaczne w treści, znaczne w formie. Herbem nadal pozostałby wspomniany symbol, ale wizualnie znacznie odbiegający od jego obecnego kształtu, powiększony o wspomniane wcześniej pole z fragmentem herbu Polski.

Krótka historia obecnego herbu województwa pomorskiego



Przypomnijmy, że obecny herb województwa pomorskiego został ustanowiony przez radnych sejmiku województwa pomorskiego uchwałą z dnia 28 stycznia 2002 roku. Jego pierwowzorem jest wizerunek gryfa z XVI-wiecznego fresku znajdującego się w prezbiterium katedry Oliwskiej, a autorem artysta plastyk Wawrzyniec Samp z Gdańska.

Pełna treść uchwały ws. ustanowienia herbu województwa pomorskiego

W tym miejscu warto wspomnieć o pewnej ciekawostce. Mianowicie, obecny herb województwa pomorskiego został negatywnie zaopiniowany przez Komisję Heraldyczną przy Ministerstwie Spraw Wewnętrznych i Administracji. Jako powód wskazano, że bardziej uzasadnione wydaje się połączenie wizerunku gryfa z wizerunkiem orła zbrojnego. Pierwszy z nich to symbol Kaszub - czyli tylko fragmentu województwa pomorskiego - a drugi całego Pomorza Gdańskiego i Powiśla.

Czytaj również: Gryf z koroną - herbem województwa pomorskiego?

Jednak w związku z tym, że opinia ministra spraw wewnętrznych nie była wiążąca dla sejmiku, a ponadto nie stwierdzała, iż przyjęty wzór herbu jest niezgodny z zasadami heraldyki i miejscową tradycją historyczną, zatwierdzono projekt autorstwa Sampa.

Czytaj również: Błędny gryf herbowy

Pomysł tylko na papierze?



Jakie są szanse na wprowadzenie w życie zmian proponowanych przez specjalistę z zakresu heraldyki? Zgodnie z prawem, zmiany w kwestii herbów leżą wyłącznie w kompetencji sejmików wojewódzkich.

Opinia pomorskich władz samorządowych jest w tej kwestii jednoznaczna.

- Pomysł traktujemy raczej jako ciekawostkę. Po pierwsze dlatego, że obecnie istniejący i funkcjonujący herb województwa pomorskiego został przyjęty po szerokiej debacie z udziałem m.in. historyków, heraldyków i plastyków, ale też samych mieszkańców regionu. Po drugie - co też ważne - warto zwrócić uwagę na znaczne koszty ogólnopolskiej operacji polegającej na zmianie wszystkich herbów województw, które występują na niezliczonych oznaczeniach, dokumentach, wizytówkach, znakach i logotypach samorządów, instytucji samorządowych i spółek - mówi Michał Piotrowski, rzecznik prasowy Urzędu Marszałkowskiego Województwa Pomorskiego.

Dodaj zdjęcie do artykułu

Opinie (456)

Dodaj opinię

Dodaj opinię

Odpowiedz

Regulamin dodawania opinii

zamknij

Portal trojmiasto.pl nie ponosi odpowiedzialności za treść opinii.

kalendarz historyczny

1561 Na wieży Ratusza ustawiono posąg króla Zygmunta II Augusta Na szczycie odbudowanej po pożarze w 1556 roku wieży Ratusza Głównego Miasta ustawiono posąg króla Zygmunta II Augusta.

Najczęściej czytane