wiadomości

stat

"Rybie pęcherze" odkryte na Bazylice Mariackiej

artykuł historyczny

Podczas prac na elewacji Bazyliki Mariackiej w Gdańsku odkryto fragmenty średniowiecznych maswerków, czyli kamiennych lub ceglanych ozdób. To nie tylko architektoniczna ciekawostka. Odsłonięte ornamenty to jedyne oryginalne elementy wystroju elewacji świątyni pamiętające jej "wieki średnie". Konserwatorzy mają zamiar pieczołowicie zrekonstruować znalezisko.



Kiedy ostatnio była(e)ś w Bazylice Mariackiej?

bywam tam regularnie

16%

pewnie jakiś rok temu

36%

jestem tam zawsze, gdy oprowadzam po Gdańsku przyjezdnych gości

18%

w młodości

23%

nigdy

7%
Maswerki to dekoracyjne wzory elewacji ścian czy murów, zwieńczeń okien czy rozet. Te na Bazylice Mariackiej w Gdańsku powstały najprawdopodobniej w późnym średniowieczu. Skąd to wiemy? To dla tego okresu charakterystyczne są niektóre części ornamentu w kształcie rybiego pęcherza, a właśnie takie odkryto na północnej ścianie Bazyliki.

Średniowieczny artysta bądź rzemieślnik pracujący przy elewacji posługiwał się szablonem, dzięki któremu na tynku fryzu wyrył wzór maswerkowy w kształcie rozety, który na ciemnym tle był pomalowany kremowym wapnem. Jego dzieło przykryły natomiast późniejsze remonty elewacji świątyni.

- Niewykluczone, że maswerki widoczne były na elewacji Bazyliki jeszcze na początku XVIII wieku - opowiada Elżbieta Przebirowska, konserwator dzieł sztuki pracująca dla firmy Konserwacja Zabytków Malbork, która pracuje przy remoncie elewacji Bazyliki Mariackiej. - Z pewnością było ich też o wiele więcej na innych elementach tynkarskich wystroju Bazyliki. W interesującym nas miejscu zmieniono tak kształt dachu zakrystii, że górna część dekoracji fryzu po prostu odpadła, prawdopodobnie w trakcie podwyższania korony murów. Widać też, że prace w tym miejscu wykonywano też w wieku XIX - wtedy ścianę pokryto mleczkiem cementowym dla wzmocnienia tynków. Ten materiał zyskiwał wówczas olbrzymią popularność. Po pewnym czasie pas fryzu pomalowano na czerwono.
Konserwatorzy pracujący przy elewacjach korpusu świątyni zdradzają, że pierwszy, bardzo niewielki fragment maswerku, udało się już odkryć w kwietniu ubiegłego roku. Jednak dopiero w tym roku odkrywki uwidoczniły na sąsiedniej ścianie większe fragmenty maswerków.

Remont dachu Bazyliki Mariackiej - materiał z kwietnia 2018 r.

Ilość zachowanej oryginalnej średniowiecznej ornamentyki sprawia, że w tym miejscu możliwa jest ich rekonstrukcja. Za takim rozwiązaniem opowiada się rada naukowa działająca przy Bazylice.

- Po uzgodnieniach z pomorską konserwator zabytków i naszą radą wdrożymy rozwiązania, które najlepiej będą służyć odkryciu - zapewnia ks. Ireneusz Bradtke, proboszcz Bazyliki Mariackiej.
Takie odkrycia cieszą i zaskakują, gdyż - warto przypomnieć - od czasu zakończenia II wojny światowej Bazylika nie była poddana kompleksowym badaniom konserwatorskim.

- To dzieje się dopiero teraz. Dzięki nim mogliśmy odkryć nie tylko fragmenty maswerków, ale np. także ślad po pierwotnym miejscu umieszczenia zegara astronomicznego - dodaje ks. Bradtke.
Czytaj także: zegar astronomiczny w Bazylice Mariackiej - rekonstrukcja

Zakres prac w świątyni jest imponujący. Dzięki pozyskanym dotacjom, m.in. ze środków unijnych, największa ceglana świątynia Europy przechodzi kapitalny remont dachu i rekonstrukcję sklepienia w kruchcie. Trwa w niej także remont drzwi i okien.

Maswerki na elewacji Bazyliki będą widoczne od strony ul. Plebania zobacz na mapie Gdańska. Trzeba na to poczekać jednak do zakończenia remontu kościoła, gdy uliczka zostanie otwarta dla pieszych.

Dodaj zdjęcie do artykułu

Opinie (90)

Dodaj opinię

Dodaj opinię

Odpowiedz

Regulamin dodawania opinii

zamknij

Portal trojmiasto.pl nie ponosi odpowiedzialności za treść opinii.

kalendarz historyczny

1811 Zmarł Alexander Gibsone Alexander Gibsone zmarł w Gdańsku, kupiec, bankier, rezydent angielski w Gdańsku, były właściciel dóbr wejherowsko - rzucewskich.

1817 Urodził się Eduard August Hildebrandt Znany niemiecki malarz - pejzażysta i podróżnik. Zmarł w Berlinie w 1869 r. Eduard August Hildebrandt urodził się w Gdańsku.

Najczęściej czytane