wiadomości

stat

Niezwykła flaga w Muzeum II WŚ

artykuł historyczny

Zobacz moment oficjalnego przekazania flagi władzom Muzeum II Wojny Światowej


Muzeum II Wojny Światowej otrzymało w środę niezwykły dar. To flaga Polski, która została uratowana przed zniszczeniem po zajęciu Lwowa przez Armię Czerwoną w 1939 r. Darczyńcą rodzinnej pamiątki był architekt prof. Wiesław Gruszkowski.



Czy masz w domu pamiątki rodzinne związane z historią II wojny światowej?

oczywiście, moja rodzina posiada wiele takich pamiątek 30%
tak, ale tylko jedną 15%
trudno powiedzieć; nic o nich nie wiem, ale może dalsza rodzina coś ma 43%
na pewno nie, w moim domu nie ma miejsca na żadne starocie 12%
zakończona Łącznie głosów: 291
17 września 1939 roku Związek Radziecki napadł na walczącą z hitlerowskimi Niemcami Polskę. Wkrótce po zajęciu przez Armię Czerwoną wschodnich województw II RP, dla zamieszkujących je Polaków rozpoczął się krwawy, okupacyjny koszmar, którego symbolami stały się m.in. rozstrzelanie polskich jeńców wojennych w lesie katyńskim oraz wywózki polskiej ludności na skutą lodem Syberię.

Flaga oparła się okupacji niemieckiej i radzieckiej

Od tamtych tragicznych wydarzeń minęło już ponad 70 lat. Z każdym rokiem maleje liczba osób, które na własnej skórze doświadczyły piekła okupacyjnej rzeczywistości. W związku z tym władze gdańskiego Muzeum II Wojny Światowej stale zwracają się z apelem o przekazywanie pamiątek związanych z okresem II wojny światowej. Jednym z tych, którzy odpowiedzieli na apel, jest prof. Wiesław Gruszkowski. Pochodzący ze Lwowa gdański architekt przekazał muzeum polską flagę, która w jego rodzinnym domu szczęśliwe przetrwała okres całej okupacji (radzieckiej, niemieckiej i na powrót radzieckiej). Dziennikarzom zebranym w obecnej, tymczasowej siedzibie Muzeum II Wojny Światowej prof. Gruszkowski opowiedział rodzinną historię związaną z przekazaną właśnie flagą.

Milicjant: rozedrzyj polską flagę, ma wisieć tylko czerwona

W pierwszych dniach listopada 1939 roku, wkrótce po bezprawnym wcieleniu Lwowa do Związku Radzieckiego, do domu rodziny Gruszkowskich zapukał sierżant nowo sformowanej milicji. Drzwi otworzyła mu matka późniejszego architekta. Milicjant oznajmił jej, że podobnie jak wszyscy mieszkańcy Lwowa, również i oni mają obowiązek wywiesić na swoim domu sowiecką flagę. Kiedy kobieta odpowiedziała mu, że takiej flagi nie posiadają, sierżant zapytał, czy rodzina ma w domu polską flagę. Kiedy kobieta przytaknęła, milicjant nakazał rozedrzeć jej polską flagę, tzn. oderwać jej białą część i wywiesić czerwoną. Niemal identyczne potraktowanie polskiego sztandaru możemy zaobserwować w pierwszych minutach filmu "Katyń" w reżyserii Andrzeja Wajdy.

Polska flaga schowana w składzie węgla

Matka Gruszkowskiego nie pozwoliła zbezcześcić biało-czerwonej flagi. Zamiast niej wywiesiła więc jakąś czerwoną poduszkę czy zasłonę. Polska rodzina schowała flagę w domowym składzie węgla i pomimo grożących represji, przechowywała ją tam aż do wypędzenia Polaków ze Lwowa w 1945 roku.

- Wiedzieliśmy, że funkcjonariusze NKWD są leniwi i prawdopodobnie nie będzie im się chciało przeszukiwać naszego składu węgla. Flagi nie znaleźli, ale, niestety, podczas rewizji mieszkania aresztowali mojego starszego brata, który działał w konspiracji. Dopiero pod koniec lat 90. dowiedziałem się, że na mocy wyroku sowieckiego sądu wojskowego w Kijowie został rozstrzelany w Bykowni w 1940 roku. Moja mama, która odeszła dziesięć lat wcześniej, do końca życia wierzyła, że mój brat kiedyś powróci - powiedział prof. Gruszkowski.
Konsekwencje radzieckiej napaści 17 września 1939 roku

Gruszkowscy zabrali ze sobą flagę do Gdańska, gdzie osiedli po wojnie. Na pamiątkę tych tragicznych wydarzeń nigdy nie zdecydowali się tej flagi wyprać. Biało-czerwony sztandar do dziś nosi ślady węgla, w którym leżał ukryty przez kilka lat.

- Przekazuję moją rodzinną relikwię Muzeum II Wojny Światowej, aby przypominała zwiedzającym o radzieckiej napaści na Polskę 17 września 1939 roku i jej tragicznych konsekwencjach, jakich doświadczyli Polacy mieszkający pod okupacją Związku Sowieckiego - dodał prof. Gruszkowski.
Piotr Majewski, zastępca dyrektora Muzeum II Wojny Światowej, na ręce którego przekazano flagę, zapewnił, że pojawi się ona na wystawie stałej. Sztandar rodziny Gruszkowskich oraz związana z nim historia zostaną wyeksponowane w specjalnej gablocie.

Opinie (84) 3 zablokowane

Dodaj opinię

Dodaj opinię

Odpowiedz

STOP Hejt! Przemyśl swoją opinię

Regulamin dodawania opinii

zamknij

Portal trojmiasto.pl nie ponosi odpowiedzialności za treść opinii.

kalendarz historyczny

1855 Zmarł ks. kanonik Stanisław Rosołkiewicz Zmarł Honorowy Obywatel Gdańska, proboszcz Kaplicy Królewskiej ks. kanonik Stanisław Rosołkiewicz.

1898 Uruchomiono elektrownie na Ołowiance Nowa elektrownia na wyspie Ołowianka zasiliła w pierwszy prąd domy w centrum Gdańska. W następnych latach podłączono do niej kolejne dzielnice.

Sprawdź się

Lwi Zamek, odbudowana po 1945 roku kamienica przy Długiej 35, był świadkiem wielu ważnych wydarzeń, m.in. gościł niegdyś w swoich murach króla Władysława IV. Był wówczas własnością:

 

Najczęściej czytane